గబ్బిలాంలాగే మనుషులూ చూడగలరా? ఈ అద్భుత నైపుణ్యం వెనుక అసలు రహస్యం ఇదే!

లండన్, జూలై 23, 2026 (హైదరాబాద్ న్యూస్‌టైమ్): గబ్బిలాలు, తిమింగలాలు తమ చుట్టూ ఉన్న వాతావరణాన్ని గుర్తించడానికి 'ఎకోలొకేషన్' (Echolocation) పద్ధతిని ఉపయోగిస్తాయనే విషయం తెలిసిందే. అయితే ఈ అద్భుతమైన నైపుణ్యాన్ని కేవలం జంతువులే కాకుండా మనుషులు కూడా నేర్చుకోవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు నిరూపించారు. యూకేలోని డర్హామ్ విశ్వవిద్యాలయ పరిశోధకులు నిర్వహించిన అధ్యయనం ప్రకారం.. అంధులు మరియు చూపున్న వ్యక్తులు సైతం కేవలం 10 వారాల శిక్షణతో మౌఖిక క్లిక్‌ల (Verbal Clicks) ద్వారా ఎకోలొకేషన్‌ను విజయవంతంగా నేర్చుకోవచ్చని తేలింది.

అధ్యయనంలోని ముఖ్యాంశాలు:

• మెదడులో నిర్మాణాత్మక మార్పులు: ఈ 10 వారాల శిక్షణ సమయంలో పాల్గొన్న 26 మంది వ్యక్తుల మెదడును పరిశీలించగా.. వారి మెదడులోని ప్రాథమిక దృశ్య వలయం (V1 - Visual Cortex), ప్రాథమిక శ్రవణ వలయం (A1 - Auditory Cortex) నిర్మాణంలో కీలక మార్పులు జరిగినట్లు గుర్తించారు.
• ధ్వని ప్రతిధ్వనులకు స్పందన: సాధారణంగా దృశ్యాలను విశ్లేషించే 'V1' ప్రాంతం కూడా, ఎకోలొకేషన్ శిక్షణ పొందిన తర్వాత శబ్ద ప్రతిధ్వనులకు (Sound Echoes) స్పందించేలా సున్నితత్వాన్ని సంతరించుకున్నట్లు స్కానింగ్‌లో స్పష్టమైంది.
• ప్లాస్టిసిటీ (మెదడు సామర్థ్యం): అంధులు లేదా చూపున్నవారు అనే తేడా లేకుండా, వయోజనులైన మానవ మెదడు కొత్త నైపుణ్యాల కోసం తనను తాను మార్చుకోగలదని (Brain Plasticity) ఈ పరిశోధన నిరూపించింది. కేవలం జంతువులే కాకుండా మనుషులు కూడా సరైన శిక్షణతో తమ ఇంద్రియాలను కొత్త మార్గంలో ఉపయోగించగలరని శాస్త్రవేత్తలు వెల్లడించారు.