విక్రమ్-1: నింగిలోకి దూసుకెళ్లేందుకు సిద్ధమైన భారత తొలి ప్రైవేటు ఆర్బిటాల్ రాకెట్
శ్రీహరికోట, జూలై 17, 2026 (హైదరాబాద్ న్యూస్టైమ్): భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ (ఇస్రో) కంట్రోల్ సెంటర్ల నుంచి తొలిసారిగా ఒక ప్రైవేటు సంస్థ తన సొంత రాకెట్ను కక్ష్యలోకి పంపేందుకు సిద్ధమైంది. హైదరాబాద్కు చెందిన 'స్కైరూట్ ఏరోస్పేస్' ప్రతిష్టాత్మకంగా రూపొందించిన 'విక్రమ్-1' ఆర్బిటాల్ రాకెట్, జులై 18 ఉదయం 11.30 గంటలకు శ్రీహరికోట లాంచ్ ప్యాడ్ నుంచి నింగిలోకి దూసుకెళ్లనుంది. 'మిషన్ ఆగమన్'గా పిలుస్తున్న ఈ ప్రయోగం, దేశీయ అంతరిక్ష రంగంలో ఒక నూతన వాణిజ్య శకానికి నాంది పలకనుంది.
రాకెట్ నిర్మాణం - సాంకేతిక నైపుణ్యం: విక్రమ్-1 రాకెట్ కేవలం ఒక లాంచ్ వెహికల్ మాత్రమే కాదు, ఇది అత్యాధునిక ఇంజనీరింగ్ అద్భుతం. దీని ప్రత్యేకతలు ఇలా ఉన్నాయి:
- నిర్మాణ శైలి: ఇది ఏడు అంతస్తుల భవనం ఎత్తుతో సమానంగా సుమారు 20 మీటర్ల పొడవు, 1.7 మీటర్ల వ్యాసం కలిగి ఉంటుంది.
- బరువు & సామర్థ్యం: రాకెట్ మొత్తం బరువు 40 టన్నులు. ఇది సెకనుకు 8 కిలోమీటర్ల వేగంతో ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలోకి తీసుకెళ్లగలదు.
- మెటీరియల్ & ఇంజిన్: బరువును తగ్గించడానికి ఇందులో కార్బన్ ఫైబర్ (కార్బన్ కంపోజిట్ స్ట్రక్చర్) వాడారు. దీని త్రీడీ ప్రింటెడ్ లిక్విడ్ ఇంజిన్, సాధారణ ఇంజిన్ల కంటే 50 శాతం తక్కువ బరువు ఉండి, ఎక్కువ సామర్థ్యాన్ని ఇస్తుంది.
- థ్రస్ట్: ఇది 1200 కిలోన్యూటన్ల (కేఎన్) థ్రస్ట్ శక్తిని ఉత్పత్తి చేయగలదు.
మిషన్ లక్ష్యాలు - పేలోడ్ సామర్థ్యం: విక్రమ్-1 ప్రధానంగా 'లో ఎర్త్ ఆర్బిట్' (LEO) కక్ష్యలోకి చిన్న తరహా ఉపగ్రహాలను పంపడం కోసం రూపొందించబడింది.
- ప్రస్తుత ప్రయోగంలో 350 కిలోల పేలోడ్ను మోసుకెళ్తున్నప్పటికీ, దీని పూర్తి సామర్థ్యం 500 కిలోల వరకు ఉంటుంది.
- ఇది 500 కిలోమీటర్ల ఎత్తు వరకు ఉపగ్రహాలను చేర్చగలదు.
- ప్రస్తుత మిషన్లో భారతీయ సంస్థలకు చెందిన ఐదు పేలోడ్లతో పాటు, జర్మనీకి చెందిన 'డీక్యూబడ్ జీఎంబీహెచ్' రూపొందించిన మరో ఉపగ్రహం కూడా ఉంది.
ప్రాముఖ్యత - భవిష్యత్ కార్యాచరణ: 2022లో 'విక్రమ్-ఎస్' అనే సబ్-ఆర్బిటాల్ రాకెట్ను విజయవంతంగా పరీక్షించిన స్కైరూట్, కేవలం మూడేళ్ల వ్యవధిలోనే పూర్తిస్థాయి ఆర్బిటాల్ రాకెట్ను సిద్ధం చేయడం గమనార్హం. ఇది ఇప్పటికే యూనికార్న్ హోదాను పొంది, దేశంలో స్పేస్ టెక్ స్టార్టప్ల మార్గదర్శిగా నిలిచింది. విక్రమ్-1 విజయం తర్వాత, 2027 నాటికి 900 కిలోల పేలోడ్ సామర్థ్యం కలిగిన 'విక్రమ్-2'ను తీసుకురావడానికి కంపెనీ ప్రణాళికలు సిద్ధం చేస్తోంది.
భారత ప్రభుత్వ స్పేస్ పాలసీ-2023 మరియు 100 శాతం ఎఫ్డీఐ (FDI) అనుమతుల నేపథ్యంలో, దేశంలో స్పేస్ స్టార్టప్ల సంఖ్య 200కు పైగా పెరిగింది. గ్లోబల్ స్పేస్ మార్కెట్లో భారత్ వాటా ప్రస్తుతం 2 శాతం ఉన్నప్పటికీ, అది 2033 నాటికి 44 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకుంటుందని అంచనా వేస్తున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో 'మిషన్ ఆగమన్' విజయం దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థలో స్పేస్ రంగం కీలక పాత్ర పోషించనుందని నిరూపిస్తుంది.