న్యూఢిల్లీ, ఆగస్ట్ 26, 2026 (హైదరాబాద్ న్యూస్‌టైమ్): ప్రపంచాన్ని వణికిస్తున్న జ్ఞాపకశక్తి లోపం, అల్జీమర్స్ (Alzheimer’s) వంటి భయంకరమైన మెదడు వ్యాధులను గుర్తించడం ఇకపై అత్యంత సులువు కానుంది. ఎలాంటి ఖరీదైన స్కానింగ్‌లు లేకుండా, కేవలం ఒక చుక్క రక్తంతో, చేతిలోని స్మార్ట్‌ఫోన్ ద్వారానే అల్జీమర్స్ ఆనవాళ్లను ఇట్టే గుర్తించే సరికొత్త పరిజ్ఞానాన్ని భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు విజయవంతంగా అభివృద్ధి చేశారు.
సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ మంత్రిత్వ శాఖ ఆధ్వర్యంలోని స్వయంప్రతిపత్త సంస్థ 'జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ సెంటర్ ఫర్ అడ్వాన్స్‌డ్ సైంటిఫిక్ రీసెర్చ్' (JNCASR) పరిశోధకులు ఈ అద్భుత ఆవిష్కరణకు శ్రీకారం చుట్టారు. అల్జీమర్స్ వ్యాధికి ప్రాథమిక సంకేతమైన 'అమిలాయిడ్-బీటా' (amyloid-β) ప్రొటీన్ గడ్డలను గుర్తించేందుకు 'TZ-48' అనే ప్రత్యేకమైన ఫ్లోరోసెంట్ ‘చిన్న అణువు’ను (molecule) వీరు సృష్టించారు.
ఎలా పనిచేస్తుంది? ఈ TZ-48 అణువును 'ADxFluor' అనే కస్టమ్ స్మార్ట్‌ఫోన్ యాప్‌తో జతచేశారు. రోగి రక్తం లేదా సెరెబ్రੋస్పైనల్ ద్రవంలో ఈ అణువును కలిపినప్పుడు, అది అమిలాయిడ్-బీటా ఫైబ్రిల్స్‌తో బంధం ఏర్పరచుకుని కాంతిని వెదజల్లుతుంది. ఈ మార్పులను సాధారణ స్మార్ట్‌ఫోన్ కెమెరా ద్వారా క్యాప్చర్ చేసి, ADxFluor యాప్ విశ్లేషించి కేవలం నిమిషాల వ్యవధిలోనే స్పష్టమైన రీడింగ్‌ను అందిస్తుంది. జంతువులు మరియు ప్రయోగశాల అధ్యయనాలలో ఈ సాంకేతికత అత్యంత కచ్చితమైన ఫలితాలను ఇచ్చినట్లు శాస్త్రవేత్తలు తెలిపారు.
చరిత్రలో ఇదొక మైలురాయి: సాధారణంగా అల్జీమర్స్ నిర్ధారణకు భారీ ఖర్చుతో కూడిన PET స్కానింగ్‌లు, ప్రత్యేక MRI లేదా క్లిష్టమైన ల్యాబ్ పరీక్షలు అవసరమవుతాయి. ఇవి సామాన్యులకు అందుబాటులో ఉండవు. అయితే, ఈ కొత్త స్మార్ట్‌ఫోన్ ఆధారిత ప్లాట్‌ఫారమ్ ద్వారా తక్కువ ఖర్చుతో, ఎక్కడికక్కడ (ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రాలు లేదా గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో కూడా) వ్యాధి ముప్పును ముందే గుర్తించే అవకాశం లభిస్తుందని పరిశోధక బృందం తెలిపింది